HİPERTRİGLİSERİDEMİ (TRİGLİSERİT YÜKSEKLİĞİ)

Hipertrigliseridemi, kandaki trigliserit seviyesinin yüksek olması durumudur. Bu durum, genetik ve çevresel faktörlerin bir kombinasyonuna bağlı olabilir ve pankreatit (pankreasın iltihaplanması) gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir.

Nedenleri

• Genetik Faktörler: Ailevi hiperlipidemi ve lipoprotein lipaz (LPL) eksikliği gibi genetik bozukluklar trigliserit seviyelerini artırabilir.
• Beslenme Alışkanlıkları: Yüksek şeker ve doymuş yağ içeren diyetler trigliserit seviyelerini yükseltebilir.
• Obezite: Fazla kilo, trigliserit seviyelerinin artmasına katkıda bulunur.
• Alkol Tüketimi: Aşırı alkol alımı trigliserit üretimini artırabilir.
• Diyabet ve Metabolik Sendrom: Kontrolsüz diyabet ve metabolik sendrom trigliserit yüksekliği ile ilişkilidir.
• Tiroid Problemleri: Hipotiroidi gibi tiroid bezinin az çalıştığı durumlar trigliserit seviyelerini etkileyebilir.

Belirtiler

Hipertrigliseridemi genellikle belirti vermez; ancak trigliserit seviyeleri çok yüksek olduğunda şunlar görülebilir:

• Pankreatit: Şiddetli karın ağrısı, bulantı ve kusma ile karakterizedir.
• Ksantomlar: Cilt altında sarımsı yağ birikintileri oluşabilir.
• Hepatosplenomegali: Karaciğer ve dalak büyümesi meydana gelebilir.

Tip I Hiperlipoproteinemi (Şilomikronemi Sendromu)

• Neden: Lipoprotein lipaz (LPL) eksikliği, ApoC-II eksikliği veya Apolipoprotein AV gibi genetik bozukluklar.
• Belirtiler: Tekrarlayan pankreatit, deri altında yağ birikimi (ksantomlar), hepatosplenomegali.
• Tedavi: Yağdan fakir diyet uygulanır; ilaç tedavisi genellikle etkili değildir.

Genetik Nedenler

Bu alt gruplar, farklı genetik hastalıklara dayalı olarak tanımlanır:

1. Ailesel Lipoprotein Lipaz Eksikliği: Trigliseritlerin kanda birikmesine yol açar.
2. Ailevi Apolipoprotein C-II Eksikliği: LPL aktivitesini destekleyen ApoC-II’nin eksikliği.
3. Ailevi Apolipoprotein AV Eksikliği: Trigliserit düzenlenmesini etkiler.
4. Lipaz Olgunlaşma Faktörü 1 Eksikliği: LPL enziminin işlevini bozarak kombine lipaz eksikliğine neden olur.
5. GPIHBP1 Eksikliği: Lipoproteinlerin damar duvarlarında metabolize edilmesini engeller.

Acil Tedavi (TG > 1000 mg/dL)

• Amaç: Pankreatit riskini azaltmak.
• Tedavi Yöntemleri:
  • Yağsız Diyet: Trigliserit seviyelerini düşürmek için düşük yağ içerikli beslenme uygulanır.
  • Trigliseridi Düşüren İlaçlar: Fibratlar ve omega-3 yağ asitleri sıklıkla kullanılır.
  • İntravenöz Tedaviler: İntravenöz insülin veya heparin tedavisi ile pankreatit riski azaltılır.

Uzun Vadeli Yönetim

1. Yaşam Tarzı Değişiklikleri:
   • Az yağlı, düşük şekerli, yüksek lifli bir diyet önerilir.
   • Düzenli egzersiz yapılması önerilir.
   • Alkol ve sigara kullanımından kaçınılmalıdır.
2. İlaç Tedavisi:
   • Fibratlar, omega-3 yağ asitleri gibi trigliseridi düşüren ilaçlar kullanılır.
   • Gerekli durumlarda statinlerle kombine tedavi uygulanabilir.
3. Genetik Bozukluklarda: Hastanın genetik özelliklerine uygun tedavi stratejileri uygulanır.
4. Düzenli Kontroller: Kan lipid seviyeleri düzenli olarak takip edilmelidir.

Hipertrigliseridemi tanı, tedavi ve takibi için merkezimize başvurabilirsiniz. Merkez bilgilerimiz için tıklayınız.

Bu konu hakkında bize soru sorabilirisiniz.